Dva glumačka velikana: Žanka Stokić i Zoran Radmilović preminuli su istog datuma 21. jula, u Beogradu, u različitim vremenima.
U istoriji srpskog glumišta postoje umetnici čiju su život i delo ostavili neizbrisiv trag, a čija se imena izgovaraju sa poštovanjem, gotovo svetim. Žanka Stokić i Zoran Radmilović dvoje su takvih umetnika – različiti po vremenu, izrazu i sudbini, a spojeni jednim datumom: 21. julom, danom njihove smrti. Oboje su otišli iz života u Beogradu, gradu koji ih je gledao, slavio, ali i ponekad – zaboravljao.
Žanka Stokić (1887-1947)
Prva velika glumica srpskog pozorišta, Žanka Stokić bila je više od umetnice – bila je simbol. Igrala je ulogu žene sa margine, majke, grešnice i svetice, uvek iskreno, duboko, potresno. Njen život bio je isprepleten uspesima i tragedijama. Igrala je u Narodnom pozorištu i van njega, osvajala publiku ulogama kao što su Živka u Gospođi ministarki, Anka u Pokondirenoj tikvi, ali i savremenim dramskim junakinjama. Tokom Drugog svetskog rata, njen položaj bio je dvostruko bolan: kao žena, kao umetnica, i kao neko ko je pokušavao da preživi. Nakon rata, uprkos zaslugama, bila je suđena zbog saradnje s okupatorom jer je igrala u pozorištu koje su Nemci dozvoljavali. Odlazi 1947. godine, bez priznanja, ali sa neugaslom ljubavlju publike.
Zoran Radmilović (1933-1985)
Ako je Žanka bila kraljica stare garde, Zoran Radmilović bio je princ glumačke slobode. On nije igrao, on je disao svojim likovima. Njegov Radovan III postao je više od uloge – postao je mit. Bio je glumac koji je tragao, koji je rasklapao tekst, unosio dušu u rečenicu, a ironiju u ćutanje. Igrao je Šekspira, Nušica, Krležu, ali i savremene autore – sa jednakom strašću. Njegova gluma nije tražila odobravanje, već razumevanje. Bio je buntovan, duhovit, neponovljiv. Umro je u naponu snage, ostavljajući iza sebe prazninu koju je teško ispuniti.
Dve sudbine jedno sećanje
U susretu ova dva sveta – žena koja je utrla put i muškarca koji je hodao stazom slobode – prepoznajemo večitu borbu umetnika za istinu, za publiku, za dušu. I dok se svakog 21. jula Beograd možda ne seti odmah da je izgubio dvoje svojih najvećih, srce pozorišta pamti. Jer Žanka i Zoran nisu samo datumi – oni su duh scene, glas iz tame gledališta, uzdah pred zavesom.
Izvor: FB Plavi krug književnosti
