Čuveni i omiljeni reditelj i scenarista Zdravko Šotra preminuo je u 93. godini, ostavivši iza sebe više od 120 filmskih i televizijskih ostvarenja, među kojima se ističu najgledaniji domaći film u ovom veku „Zona Zamfirova”, ali i snažna drama o međunacionalnim tenzijama u bivšoj Jugoslaviji „Braća po materi”.
Šotra je rođen 14. februara 1933. u Stocu (Bosna i Hercegovina). U Beogradu je 1954. diplomirao režiju na Akademiji za pozorište, film, radio i televiziju, u klasi profesora Vjekoslava Afrića. Posle značajnog opusa na TV Beograd, na kojoj je radio od njenog osnivanja 1958. godine, na velikom platnu je debitovao filmom „Više od igre” (1976), o zbivanjima u maloj varoši u međuratnom periodu. Pod istim naslovom naredne godine je emitovana vrlo popularna serija.
Usledila je izuzetna filmska drama „Osvajanje slobode” (1979), o izgradnji novog društva nakon Drugog svetskog rata, nagrađena na festivalima u Puli i Vrnjačkoj Banji. Šotra zatim režira komediju iz savremenog života „Šesta brzina” (1981), komediju i dramu o partizanu koji po dolasku mira postaje učitelj, ratnu dramu „Igmanski mars” (1983), porodičnu dramu „Držanje za vazduh” (1985).
U njegovom bogatom opusu ističe se drama „Braća po materi” (1988) o polubraći koji odrastaju jedan kao Srbin, a drugi kao Hrvat. Stvarajući u različitim žanrovima Šotra potpisuje i istorijsku dramu „Boj na Kosovu” (1989), dramu o vremenu hiperinflacije s početka 90-ih „Dnevnik uvreda” (1994), tinejdžersku komediju i romansu „Lajanje na zvezde” (1998), koja je bila veliki hit.
Njegova „Zona Zamfirova”, po delu Stevana Sremca, postigla je apsolutni rekord po poseti u domaćim bioskopima, sa više od milion gledalaca. Režirao je i takođe vrlo gledane komedije „Pljačka Trećeg rajha” (2004) i još jednu ekanizaciju Sremčevog dela „Ivkova slava” (2005), ali i dugometražni dokumentarno-igrani film o Solunskom frontu „Gde cveta limun žut” (2006).
Filmovi „Ranjeni orao” (2009), „Šešir profesora Koste Vujića” (2012), „Santa Maria della Salute” (2016) i „Aleksandar od Jugoslavije” (2021) imali su, kao i nekoliko njegovih ranijih filmova, svoje verzije i kao televizijske serije.
Šotrine serije i filmovi decenijama plene gledaoce majstorskim prikazom ljudskih sudbina. Stvarao je priče koje spajaju istorijsko i individualno, predratni i poratni svet, likove od malovarošana do širokogrudih vizionara, ali i komične, emotivne i kulturne slojeve svakodnevnog života.
Zdravko Šotra je dobitnik plakete Jugoslovenske kinoteke za izuzetan doprinos našem filmu, koja mu je uručena na Dan kinoteke, 6. juna 2006. godine.
Izvor: Kinoteka.rs
